Wszyscy zachwycali się moimi dwiema siostrzenicami, dopóki na scenę nie wszedł ich ojciec i nagle zbladł

— Proszę natychmiast odsunąć się od dzieci. One nie należą do pani — powiedział mężczyzna w granatowym płaszczu, a moje siostrzenice przestały oddychać.

Stały przy mnie w holu domu kultury, w identycznych kremowych sukienkach, z włosami spiętymi drewnianymi jaskółkami. Każdą z nich pomalowała ręcznie moja siostra Karolina, zanim odeszła. Dziewczynki nazywały je „ptaszkami mamy”.

Pola ścisnęła moją dłoń tak mocno, że poczułam jej paznokcie.

— Ciociu Aniu, czy my coś zrobiłyśmy?

— Nic, skarbie. Spójrz na mnie. Tylko na mnie.

Mężczyzna pokazał odznakę pracownika opieki społecznej. Za nim stał Damian, ojciec dziewczynek. Widziałam go po raz pierwszy od trzech lat.

Nie zmienił się tak bardzo, jak chciałam. Ta sama blizna przy brodzie. Ten sam sposób zaciskania ust, kiedy udawał, że jest spokojny.

— To moje córki — powiedział. — A pani bezprawnie je zatrzymuje.

Wokół nas ucichły rozmowy. Jeszcze przed chwilą obce kobiety zachwycały się dziewczynkami, robiły zdjęcia i mówiły, że wyglądają jak małe aktorki. Teraz telefony opadły, a ich właścicielki zaczęły szeptać.

— Proszę nie podnosić głosu — odezwałam się. — Ma pan ustalone spotkanie?

Damian uśmiechnął się bez cienia ciepła.

— Nie potrzebuję spotkania z własnymi dziećmi.

— Potrzebuje pan dokumentów — odpowiedziałam.

Pracownik opieki społecznej, niski mężczyzna o czerwonych dłoniach, wyciągnął teczkę.

— Pani Anno, otrzymaliśmy zawiadomienie o bezprawnym przetrzymywaniu małoletnich. Musimy zabrać dziewczynki do czasu wyjaśnienia sprawy.

Świat zwęził się do metalowego zapięcia na jego teczce. Pamiętałam dzień, w którym Karolina po raz ostatni położyła głowę na moim ramieniu. Miała wtedy gorączkę i szeptała, żebym nigdy nie pozwoliła Damianowi zabrać dzieci.

Nie rozumiałam, dlaczego mówiła to z takim strachem.

Teraz zaczynałam rozumieć.

— Mamo? — Pola odsunęła się ode mnie. — Czy ten pan nas zabiera?

Damian zrobił krok do przodu.

— Chodź, córeczko. Tata kupi ci lalkę.

Lena stanęła przed młodszą siostrą.

— Nie znamy pana.

Jego twarz drgnęła.

— Jestem twoim ojcem.

— Mama mówiła, że ojciec mieszka bardzo daleko — odparła Lena.

Widziałam, jak kilka osób zaczęło nagrywać. Damian też to zauważył. W sekundę zmienił wyraz twarzy na skrzywdzony, bezradny, idealny do zdjęcia.

— Przez trzy lata wmawiała im, że nie żyję — powiedział głośno. — Proszę państwa, ta kobieta odebrała dzieci własnej siostrze i teraz udaje ich matkę.

Poczułam, jak policzki płoną mi z upokorzenia.

— Karolina nie żyje od dwóch lat — powiedziałam cicho. — A pan nie pojawił się na jej pogrzebie.

— Nie miałem takiej możliwości.

— Miał pan. Wysłałam panu pięć wiadomości.

— Wystarczy — przerwał pracownik. — Pani Anno, proszę oddać dziewczynki bez sceny.

Lena wsunęła palce pod moją rękę. Drewniana jaskółka we włosach stuknęła o mój zegarek.

— Ciociu, obiecałaś mamie — wyszeptała.

To jedno zdanie przeszyło mnie mocniej niż wszystko, co powiedział Damian.

Sięgnęłam do torby po dokumenty, ale teczka była pusta. Papiery, które woziłam ze sobą od dnia pogrzebu, zniknęły.

Damian patrzył na mnie z pewnością człowieka, który już wygrał.

Wtedy drzwi sali otworzyły się gwałtownie. Do środka wszedł starszy adwokat z mokrym od deszczu kapeluszem i czarną, skórzaną walizką. Spojrzał na mnie, potem na Damiana, i powiedział:

— Pani Anno, mam nadzieję, że nie podpisała pani jeszcze żadnego dokumentu, bo właśnie nadszedł moment, na który czekaliśmy…

CZĘŚĆ 2

— Pani Anno, mam nadzieję, że nie podpisała pani jeszcze żadnego dokumentu, bo właśnie nadszedł moment, na który czekaliśmy — powtórzył adwokat.

Damian zesztywniał. Pracownik opieki społecznej odsunął się o pół kroku, a metalowe zapięcie jego teczki zabrzęczało w nagłej ciszy.

— Pan mecenas Wolski? — zapytał Damian.

— Widzę, że pamięć pana nie zawodzi.

Adwokat postawił walizkę na stole przy dekoracjach. Pachniała mokrą skórą i woskiem. Dziewczynki przysunęły się do mnie, jakby jego obecność była jedynym bezpiecznym punktem w całym budynku.

— Proszę mi pokazać nakaz — powiedział Wolski do pracownika.

Mężczyzna wyjął kartkę.

— To zgłoszenie dotyczące podejrzenia uprowadzenia.

— Zgłoszenie, nie nakaz. A bez postanowienia sądu nie zabierze pan dzieci opiekunce ustanowionej prawomocnym dokumentem.

Damian prychnął.

— Ona nie jest opiekunką. Jest siostrą zmarłej kobiety, która zatrzymała moje córki dla pieniędzy.

Słowo „pieniędzy” uderzyło we mnie dziwnie mocno. Wszyscy myśleli, że po śmierci Karoliny zostały mi tylko rachunki, kredyt za małe mieszkanie i dwie dziecięce szafy pełne za krótkich ubrań.

Nikt nie wiedział o kopercie, którą Karolina wsunęła mi do dłoni tydzień przed śmiercią.

Nie otworzyłam jej wtedy. Bałam się, że znajdę w środku pożegnanie.

— Gdzie są moje córki? — Damian podniósł głos. — Chcę je zabrać do domu.

— Do którego domu? — spytałam. — Tego wynajętego na pana nazwisko czy tego, który od miesiąca jest pusty?

Jego szczęka napięła się.

— Nie ma pani prawa mnie śledzić.

— Nie musiałam. Dziewczynki mają prawo wiedzieć, gdzie będą mieszkać.

Lena dotknęła drewnianej jaskółki we włosach.

— Ciociu, on krzyczy tak jak wtedy — powiedziała.

Damian pobladł.

— Jak wtedy?

Pola schowała twarz w moim płaszczu. Poczułam na ramieniu wilgotny materiał jej sukienki i nagle wrócił obraz tamtej nocy: Karolina stojąca w kuchni, z rozbitą filiżanką przy stopach, prosząca, żebym nie wzywała policji.

„Jeśli coś mi się stanie, Aniu, nie oddawaj mu dziewczynek. Dokumenty są u notariusza”.

Wolski wyjął z walizki cienką teczkę.

— Pani Anno, zanim ktokolwiek podejmie decyzję, musimy wyjaśnić trzy rzeczy. Po pierwsze, dlaczego pan Damian przez trzy lata nie płacił alimentów. Po drugie, dlaczego nigdy nie zgłosił zaginięcia dzieci. Po trzecie, dlaczego jego wniosek wpłynął dokładnie dwa dni po tym, jak opublikowano zdjęcie dziewczynek z festynu.

W holu rozległo się kilka cichych westchnień.

Damian podszedł do niego tak blisko, że prawie zetknęli się czołami.

— Proszę uważać.

— To pan powinien uważać. Mam kopie wszystkich dokumentów.

— Kopie czego?

Wolski otworzył teczkę, ale nie wyjął papierów. Zamiast tego spojrzał na mnie.

— Karolina zostawiła instrukcję, że jeśli Damian kiedykolwiek wróci po dzieci, mam przekazać pani zawartość dopiero przy świadkach.

Serce waliło mi tak mocno, że ledwo słyszałam własny oddech.

— Jaką zawartość? — zapytał pracownik.

Adwokat położył na stole mały klucz przywiązany do czerwonej wstążki.

— Dowód, który może zmienić nie tylko kwestię opieki, ale również odpowiedzialność za śmierć Karoliny.

Damian cofnął się, jakby klucz był ostrzem.

— To absurd.

— W takim razie nie będzie miał pan nic przeciwko, żebyśmy otworzyli skrytkę teraz.

Za oknami deszcz uderzał w szyby. Pola mocniej ścisnęła moją dłoń.

— Ciociu, co jest w środku?

Nie potrafiłam jej odpowiedzieć.

Wolski odwrócił się do drzwi.

— Skrytka znajduje się pięć minut stąd. Ale zanim tam pójdziemy, muszę zapytać panią Annę o coś, czego nie powiedziała dotąd nikomu.

— O co? — spytałam.

Adwokat spojrzał na Damiana, a potem na dziewczynki.

— Czy Karolina nagrała tamtą noc, kiedy przyjechała pani do jej mieszkania?

Zobaczyłam w pamięci telefon leżący na blacie, migającą czerwoną kropkę i rękę Karoliny drżącą nad filiżanką.

— Nie wiem — odpowiedziałam.

Wtedy Damian uśmiechnął się pierwszy raz.

— Ja wiem, że niczego nie nagrała. Bo tego telefonu już nie ma…

I właśnie wtedy z kieszeni jego płaszcza dobiegł cichy dźwięk powiadomienia, a Wolski spojrzał na ekran i natychmiast zbladł…

CZĘŚĆ 3

— To wiadomość z numeru Karoliny — powiedział mecenas Wolski.

W holu zapadła taka cisza, że usłyszałam krople spadające z jego kapelusza na kamienną posadzkę.

Damian rzucił się wzrokiem na swój telefon.

— To niemożliwe.

— Numer został zablokowany po jej śmierci — powiedziałam.

— Ktoś się pod nią podszywa.

Wolski obrócił ekran w moją stronę. Wiadomość była krótka: „Jeśli przyjechał po dziewczynki, otwórz skrytkę. Klucz jest u ciebie”.

Poczułam chłód pod żebrami.

— Klucz dostałem od Karoliny trzy dni przed wypadkiem — wyjaśnił adwokat. — Miała przygotowany cały plan. Skrytka znajduje się w kancelarii notarialnej przy ulicy Brzozowej.

— Jedźmy — powiedziałam.

— Nigdzie pani nie pojedzie — warknął Damian. — Dzieci zostają ze mną.

Pracownik opieki społecznej spojrzał na niego niepewnie.

— Bez nakazu nie mogę ich przejąć.

— Przed chwilą chciał je pan zabrać!

— Na podstawie zgłoszenia, które nie jest nakazem.

Po raz pierwszy Damian stracił kontrolę. Uderzył dłonią w stół, przewracając szklankę z wodą. Drewno jaskółki we włosach Leny zadrżało, gdy dziewczynka podskoczyła.

— Wszyscy jesteście przeciwko mnie!

— Nie — powiedziałam. — Po prostu pierwszy raz ktoś sprawdza, co naprawdę się wydarzyło.

Pół godziny później siedzieliśmy w kancelarii. Na ścianach wisiały stare mapy miasta, a w powietrzu unosił się zapach kurzu i papieru. Notariuszka, pani Różycka, włożyła klucz do metalowej skrytki.

Damian stał przy drzwiach z rękami założonymi na piersi.

— To przedstawienie niczego nie zmieni.

— Skoro tak pan uważa, proszę zostać — odpowiedział Wolski.

Zamek kliknął.

W środku leżała pamięć przenośna, rachunek z warsztatu samochodowego, zdjęcie dwóch śpiących dziewczynek i koperta z moim imieniem. Na kopercie Karolina narysowała małą jaskółkę.

Palce zaczęły mi drżeć.

— Otwórz ją — powiedział Wolski.

— Nie mogę.

— Możesz. I musisz.

Rozerwałam papier.

W środku znalazłam oświadczenie podpisane przez Damiana. Przyznał w nim, że zrzeka się bieżącej opieki nad córkami, ponieważ nie jest w stanie zapewnić im bezpieczeństwa. Dołączono do niego wydruki przelewów, których nigdy nie dokonał, oraz pismo z kliniki leczenia uzależnień.

Damian zaśmiał się krótko.

— To sfałszowane.

Pani Różycka podsunęła mu dokument.

— Podpis został poświadczony notarialnie.

— Karolina zmusiła mnie.

— W takim razie proszę wyjaśnić nagranie — powiedział Wolski.

Podłączył pamięć do komputera. Najpierw usłyszeliśmy trzask drzwi. Potem głos Damiana.

— Jeśli nie oddasz mi pieniędzy, zabiorę dziewczynki i powiem wszystkim, że jesteś wariatką.

Głos Karoliny drżał.

— One nie są kartą przetargową.

— Są jedynym, co jeszcze możesz stracić.

Dziewczynki siedziały w sąsiednim pokoju z pracownicą kancelarii, ale Lena usłyszała wystarczająco dużo. Zasłoniła uszy.

Nagranie trwało dalej. Damian przyznał, że wiedział o funduszu zapisanym dziewczynkom przez ich babcię i że chciał uzyskać do niego dostęp. Przyznał też, że w noc wypadku zabrał Karolinie telefon, a następnego dnia upozorował włamanie do jej mieszkania.

— To nie ja spowodowałem wypadek! — krzyknął.

— Nagranie tego nie mówi — odparł Wolski. — Mówi tylko, że groził pan Karolinie i ukrył telefon.

Na końcu odezwała się Karolina, bardzo cicho:

— Aniu, jeśli tego słuchasz, pamiętaj, że Damian nie działa sam.

Nagranie urwało się.

Spojrzałam na adwokata.

— Co to znaczy „nie działa sam”?

Wolski nie odpowiedział. Jego telefon zaczął dzwonić.

Na ekranie pojawił się numer prokuratury.

Odebrał, słuchał kilka sekund, a potem podał mi słuchawkę.

— Pani Anno, znaleźliśmy osobę, która pomogła Damianowi zdobyć dokumenty opieki — powiedział kobiecy głos. — I ta osoba właśnie zgłosiła, że dziewczynki są w bezpośrednim niebezpieczeństwie…

Spojrzałam na drzwi sąsiedniego pokoju. Były uchylone.

Dziewczynek nie było już w środku…