Moje czterdzieści dwa gęsi zniknęły przed suszą, a gdy dotarliśmy do zakazanej szczeliny, nieznajomy nagle pobladł

Tamtego wieczoru mój mąż wyciągnął z szuflady starą mapę, choć od trzech miesięcy przysięgał, że nigdy więcej nie chce patrzeć na góry.

Stał przy pustym zagrodzeniu z latarnią w dłoni. Jej żółte światło drżało na mokrych deskach, a otwarta furtka skrzypiała przy każdym podmuchu wiatru. Czterdzieści dwa gęsi zniknęły bez jednego pióra na ogrodzeniu.

— One zawsze wracały przed zmrokiem — powiedział Daniel.

— Wiem.

— Może lis je spłoszył?

Wskazałam ślady na błocie. Wszystkie płetwiaste łapy prowadziły w jednym kierunku, ku ciemnym sosnom i górskiej przełęczy, której mieszkańcy od pokoleń unikali.

— Lis nie prowadziłby ich równym szeregiem — odparłam.

W gardle czułam suchy, gorzki smak. Tego lata strumień przy naszej farmie wysechł, studnia opadła o kilka metrów, a sąsiedzi zaczęli liczyć worki zboża tak, jak dawniej liczyli pieniądze. Susza zaglądała do każdej zagrody.

Daniel podniósł z ziemi białe pióro. Należało do Śnieżki, najstarszej gęsi, która zawsze spała pod drzwiami kuchni. Pióro było wilgotne, ale wokół nie było żadnych śladów walki.

— Idziemy za nimi — oznajmił.

— W góry?

— Jeśli tam poszły, musimy je sprowadzić.

— Starzy ludzie mówią, że w tej szczelinie znikali ludzie.

Daniel spojrzał na pusty wybieg.

— A ty chcesz, żebym wrócił bez nich?

Nie odpowiedziałam. Wzięłam grubą chustę, latarkę i mały mosiężny gwizdek, który nosiłam przy pasku od dnia, gdy kupiliśmy farmę. Wydawał cichy, metaliczny dźwięk, a gęsi zawsze podnosiły głowy, kiedy go słyszały.

O dziewiętnastej trzydzieści weszliśmy między sosny. Mgła oblepiała gałęzie, kamienie ślizgały się pod butami, a każdy trzask brzmiał jak krok kogoś idącego tuż za nami. Po pół godzinie nasz dom zniknął za drzewami.

— Posłuchaj — szepnął Daniel.

Zatrzymałam się. Najpierw słyszałam tylko wiatr. Potem dobiegł nas odległy gęgot. Nie był nerwowy. Gęsi wołały nas spokojnie, jakby wiedziały, że wreszcie idziemy właściwą drogą.

O dwudziestej piętnaście dotarliśmy na skraj ogromnej szczeliny. Ptaki stały przy czarnej rozpadlinie, równo ustawione na kamieniach. Grom, który kulał na jedną nogę, odwrócił głowę i spojrzał prosto na mnie.

Skierowałam latarkę w dół. Kilka metrów pod nami mieniła się cienka strużka wody. Z wnętrza skały dochodził niski, nieprzerwany pomruk, jakby pod ziemią pracowało wielkie serce.

Daniel uklęknął i położył dłoń na kamieniu.

— Lucia… tam płynie rzeka.

Wtedy za naszymi plecami pękła gałąź.

Odwróciliśmy się jednocześnie. Z mgły wyszedł mężczyzna w przemoczonym płaszczu, trzymając strzelbę opuszczoną wzdłuż nogi. Poznałam go natychmiast. Był to Marek Varga, właściciel największego gospodarstwa w dolinie i człowiek, który miesiąc wcześniej kazał nam podpisać sprzedaż naszej ziemi.

— Odejdźcie od szczeliny — powiedział.

Daniel stanął przede mną.

— Co ty tu robisz?

Marek uniósł latarnię. Jego twarz była blada, a wzrok wbijał się w czarną wodę pod naszymi stopami.

— Nie powinniście byli za nimi iść.

Zrobił krok w naszym kierunku i wyciągnął rękę do skórzanej torby przewieszonej przez moje ramię. Gdy jego palce dotknęły sprzączki, z głębi szczeliny dobiegł nagle potężniejszy huk, a kamień pod nami zadrżał…

CZĘŚĆ 2

Kamień poderwał się pod moimi kolanami, a Daniel chwycił mnie za ramię, zanim osunęłam się w stronę czarnej szczeliny. Gęsi zakwiliły, lecz nie uciekły. Stały nieruchomo, jakby ten podziemny huk był dla nich ostrzeżeniem, a nie zagrożeniem.

Marek cofnął się o krok. Strzelba uderzyła kolbą o skałę.

— Wracajcie na farmę — rozkazał.

— Dlaczego? — zapytałam. — Co jest pod nami?

— Nic, co należy do was.

— Woda należy do każdego gospodarstwa w dolinie.

Przez chwilę patrzył na mnie bez słowa. Potem wyrwał mi torbę z ramienia. Mosiężny gwizdek zabrzęczał o kamienie i potoczył się między jego buty.

— Oddaj to! — krzyknęłam.

Daniel ruszył ku niemu, ale Marek odbezpieczył broń. Nie wycelował, jednak metaliczny trzask wystarczył, żeby zatrzymać nas oboje.

— Jutro rano ta szczelina zostanie wysadzona — powiedział. — Jeśli chcecie przeżyć, zapomnijcie, że ją widzieliście.

Poczułam, jak zimno przechodzi mi przez plecy. Nie bałam się już tylko o gęsi. Bałam się o całą dolinę.

— Wysadzona? Przy tej suszy?

— Ta woda nie jest zdatna do picia.

— To skąd wiesz, że w ogóle tam jest?

Marek zacisnął szczękę. Wtedy z góry dobiegł dźwięk silnika. Wąska smuga świateł przesunęła się między drzewami. Ktoś nadchodził od strony starej drogi.

Marek zerknął ku górze i zaklął pod nosem. Wykorzystałam moment. Kopnęłam w jego dłoń. Strzelba upadła, Daniel rzucił się na niego, a ja odzyskałam torbę i gwizdek.

— Uciekaj! — zawołał Daniel.

Pobiegliśmy za gęśmi. Ptaki ruszyły ku wąskiej ścieżce prowadzącej za skałę, gdzie zobaczyliśmy kamienny łuk zasłonięty korzeniami. Za nim znajdowało się wejście do starego tunelu.

O dwudziestej drugiej byliśmy już w środku. Pachniało mokrą ziemią, żelazem i czymś ostrym, podobnym do rdzy. Na ścianach widniały wyryte znaki: daty, nazwiska i rysunki kanałów biegnących pod całą doliną.

— To nie jest naturalna jaskinia — powiedział Daniel.

— Kto ją zbudował?

Znalazłam metalową skrzynkę pod zbutwiałą belką. W środku leżały stare księgi owinięte w woskowane płótno. Jedna strona zachowała się niemal idealnie. Widniała na niej pieczęć dawnej gminy i plan podziemnego zbiornika.

Daniel pochylił się nad dokumentem.

— Tutaj jest napisane, że wodę przeznaczono dla wszystkich mieszkańców.

Za nami rozległ się odgłos kroków.

Marek wszedł do tunelu bez strzelby, lecz z twarzą jeszcze bledszą niż wcześniej.

— Nie rozumiecie, co znaleźliście — powiedział.

— Rozumiemy, że ktoś ukrywa wodę przed ludźmi — odparłam.

— Gdyby ten zbiornik otwarto, zawaliłaby się połowa góry.

— A jeśli go wysadzicie?

Marek nie odpowiedział.

Wtedy z oddali dobiegł niski pomruk, tym razem tak silny, że z sufitu spadł pył. Wszystkie czterdzieści dwa gęsi ruszyły w stronę ciemnego korytarza, jakby wyczuły coś, czego my nie potrafiliśmy dostrzec.

Na końcu tunelu zapaliło się pojedyncze światło.

Ktoś tam był.

Marek zacisnął palce na pasku torby.

— Jeśli pójdziecie dalej — wyszeptał — dowiecie się, dlaczego wasi poprzednicy uciekli z tej farmy.

— Jacy poprzednicy?

Z ciemności odpowiedział kobiecy głos:

— Lucia, nie pozwól mu otworzyć śluzy…

Zamarłam. Znałam ten głos, choć nie słyszałam go od siedemnastu lat…

CZĘŚĆ 3

— Mamo? — wyszeptałam.

Kobieta wyszła z cienia, podpierając się drewnianą laską. Miała mokre włosy, ziemię na policzku i ten sam mały bliznowaty ślad nad brwią, który pamiętałam z dzieciństwa. To była Elena, moja matka, która według wszystkich zginęła w lawinie, gdy miałam sześć lat.

Daniel ścisnął moją dłoń.

— To niemożliwe.

— Też tak myślałam — odpowiedziałam, nie odrywając wzroku od jej twarzy.

Elena spojrzała na Marka.

— Powiedziałeś jej, że ziemia jest przeklęta?

— Nie miałem wyboru.

— Miałeś siedemnaście lat wyboru. Tyle czasu zamykałeś śluzę i sprzedawałeś wodę cysternami.

Marek zrobił krok naprzód.

— Milcz.

— Nie — powiedziałam. — Teraz ty będziesz milczał.

Elena wyjęła z kieszeni skórzany woreczek i podała mi mosiężny klucz. Pasował do zamka w metalowej skrzynce. W środku, pod księgami, leżała cienka blaszana puszka. Otworzyłam ją drżącymi palcami.

Była tam kaseta magnetofonowa i kopia aktu własności farmy, opatrzona podpisem mojego ojca. Na odwrocie aktu ktoś dopisał datę sprzed siedemnastu lat oraz nazwiska świadków.

— Twój ojciec odkrył zbiornik — powiedziała Elena. — Chciał otworzyć go dla całej doliny. Marek pracował wtedy przy górskich odwiertach. Zablokował śluzę, sfałszował dokumenty i podpalił magazyn, żeby wyglądało to na wypadek.

— A ty?

Elena spuściła wzrok.

— Próbowałam go powstrzymać. Wtedy zepchnął mnie do tunelu. Przeżyłam, ale wiedziałam, że jeśli wrócę, zabije także ciebie.

Włożyłam kasetę do starego magnetofonu stojącego na półce. Nie wiedziałam, skąd się tam wziął. Taśma zaszumiała, a potem usłyszałam głos ojca.

„Jeśli ktoś tego słucha, Marek Varga ukrywa wodę przed doliną. Zbiornik ma trzy śluzy. Pierwsza otwiera się kluczem, druga wymaga dokumentu gminy, a trzecia uruchamia się tylko wtedy, gdy ciśnienie spadnie po sezonie suszy. Nie pozwólcie mu wysadzić góry.”

Marek pobladł.

— To nagranie niczego nie dowodzi.

— Dokumenty, nagranie i twoje własne słowa wystarczą — powiedział Daniel.

Elena wskazała na ścianę.

— Tylko że zbiornik już się napełnia. Jeśli ciśnienie osiągnie granicę, woda przebije się przez skałę bez kontroli.

Zrozumiałam, dlaczego gęsi przyszły właśnie tej nocy. Słyszały pod ziemią przepływ, zanim ktokolwiek z nas wyczuł zagrożenie.

— Ile mamy czasu? — zapytałam.

— Do świtu — odpowiedziała Elena.

Marek roześmiał się cicho.

— A potem dolina zostanie zalana. Nikt nie uwierzy, że to moja wina.

Nagle usłyszeliśmy odległy warkot silników i męskie głosy. Ktoś wszedł do tunelu od strony przełęczy.

Marek spojrzał na mnie z triumfem.

— Przyjechali moi ludzie. Tym razem nie uciekniesz.

Daniel podniósł latarnię i wskazał na drugą stronę korytarza, gdzie migotała czerwona lampka ostrzegawcza.

— Lucia, tam jest śluza.

Podbiegłam do niej, lecz zanim zdążyłam włożyć klucz, z torby Marka dobiegło nagle krótkie piknięcie. Wyjął z niej małe urządzenie i nacisnął przycisk.

Góra odpowiedziała głuchym grzmotem.

Elena chwyciła mnie za ramię.

— On uruchomił ładunki. Ale jeszcze nie wie, że jego własny głos został nagrany także na drugim urządzeniu, które leży w kopalnianym archiwum…