Przez dwa lata mąż odwiedzał chorą matkę, lecz gdy zapytałam o nią sąsiadkę, jej twarz nagle pobladła

Kiedy sąsiadka powiedziała mi, że teściowa nie żyje od ponad roku, z torbą pełną lekarstw nadal stałam pod jej drzwiami.

Był czwartkowy wieczór, kilka minut po siedemnastej. Na klatce schodowej pachniało mokrym betonem i gotowaną kapustą z mieszkania parterowego. Ściskałam papierową torbę tak mocno, że metalowe wieczko pudełka na tabletki wbijało mi się w dłoń.

— Anna Pietrowna zmarła w kwietniu — powtórzyła sąsiadka, pani Halina. — Przecież był pogrzeb. Wszyscy z kamienicy przyszli.

— Mój mąż mówił, że jej stan się pogorszył. Że potrzebuje leków.

Halina spojrzała na torbę, potem na zamknięte drzwi. Na wycieraczce stał mały dziecięcy kalosz w żółte kropki. Za drzwiami ktoś odkręcił wodę, a po chwili rozległ się płacz dziecka.

— Tu mieszka młoda rodzina — powiedziała cicho. — Wiktor sprzedał to mieszkanie jesienią.

Poczułam, jak zimno wspina mi się po plecach.

— Wiktor?

— Sam wszystko załatwiał. Nawet opróżnił piwnicę. Powiedział, że jego matka została przewieziona do kliniki.

Przez dwadzieścia cztery miesiące mój mąż wychodził w każdy czwartek o tej samej porze. Zawsze brał kluczyki, portfel i niewielką granatową kosmetyczkę z naszytym czerwonym jabłkiem. Twierdził, że wozi w niej lekarstwa, recepty i dokumenty matki. Gdy pytałam, dlaczego nigdy nie mogę z nim pojechać, odpowiadał, że Anna Pietrowna wstydzi się obcych.

— Nie chce, żebyś widziała ją w takim stanie — mówił.

Wierzyłam mu. Nawet wtedy, gdy wracał po trzech godzinach z wilgotnymi mankietami i zapachem dymu na ubraniu. Nawet wtedy, gdy prosił mnie o pieniądze na „droższy lek sprowadzany z zagranicy”.

— Czy mogę zobaczyć akt zgonu? — zapytałam Halinę.

Kobieta przeżegnała się i ścisnęła plastikową reklamówkę.

— Dziecko, ja nie chcę się wtrącać. Ale Wiktor nie był na pogrzebie do końca. Stał z boku, cały czas rozmawiał przez telefon.

— Z kim?

— Nie wiem. Pamiętam tylko, że powiedział: „Teraz już nikt nie będzie pytał”.

Słowa uderzyły we mnie mocniej niż przeciąg, który zatrzasnął drzwi na końcu korytarza.

Wyszłam na ulicę. Deszcz rozmazywał światła samochodów, a w mojej dłoni szeleściła lista leków napisana charakterem pisma Wiktora. Przy nazwie każdego preparatu dopisał godzinę podania i ostrzeżenie: „Nie zapomnij, bo może być za późno”.

O siódmej trzydzieści zadzwoniłam do niego.

— Gdzie jesteś? — zapytałam.

— U mamy. Co się stało?

Usłyszałam w tle metaliczny stuk, jakby ktoś upuścił klucz.

— U twojej mamy?

— Tak. Przecież wiesz.

— Wiktor, stoję pod jej mieszkaniem. Mieszka tam rodzina z małym dzieckiem.

Zapadła cisza.

Nie taka zwykła, telefoniczna. Ta cisza miała ciężar.

— Wróć do domu — powiedział w końcu. — Porozmawiamy, kiedy przyjadę.

— Nie. Porozmawiamy teraz.

— Katarzyna, nie rób scen.

— Kiedy zmarła twoja matka?

Szelest po drugiej stronie nagle ucichł. Potem Wiktor powiedział głosem, którego nie znałam:

— Kto ci to powiedział?

Nie odpowiedziałam. Spojrzałam na granatową kosmetyczkę z czerwonym jabłkiem, leżącą na siedzeniu jego samochodu. Wiktor zostawił ją rano, jakby pierwszy raz zapomniał zabrać najważniejszy dowód swojego kłamstwa. Otworzyłam zamek i wyjęłam ze środka cienką teczkę, której wcześniej nigdy nie widziałam. Na pierwszej stronie widniało nazwisko mojej teściowej, a pod nim data, której Wiktor nie zdążył zasłonić dłonią…

CZĘŚĆ 2

Na pierwszej stronie teczki widniała data siedemnastego kwietnia ubiegłego roku. Pod nią znajdowała się pieczęć urzędu stanu cywilnego i nazwisko Anny Pietrownej.

Akt zgonu.

Przez kilka sekund patrzyłam na dokument, nie rozumiejąc, co widzę. Deszcz bębnił w dach samochodu, a czerwone jabłko naszyte na kosmetyczce przesuwało się po moim kolanie przy każdym podmuchu wiatru.

Wiktor nadal był na linii.

— Odłóż tę teczkę — powiedział.

— Dlaczego miałeś akt zgonu swojej matki w samochodzie?

— Bo to prywatna sprawa.

— Prywatna? Przez dwa lata płaciłam za jej lekarstwa. Przelewałam ci pieniądze. Kłamałeś mi prosto w twarz w każdy czwartek.

— Nie wiesz, o czym mówisz.

— Wiem, że nie żyje.

Tym razem milczał dłużej.

Wysiadłam z samochodu i pobiegłam do pobliskiej kawiarni. Była dwudziesta, lokal prawie pusty. Usiadłam przy oknie, obok grzejnika, który stukał nierówno jak zepsuty zegar. Przejrzałam teczkę. Znalazłam kopię aktu zgonu, umowę sprzedaży mieszkania, pełnomocnictwo i wyciąg z rachunku bankowego.

Mieszkanie sprzedano za czterysta osiemdziesiąt tysięcy złotych.

Pieniądze nie trafiły na rachunek Wiktora, który znałam. Przesłano je na konto spółki o nazwie Brzozowy Zakątek.

Zadzwoniłam do mojej siostry, Magdy.

— Przyjedź do mnie — powiedziałam.

— Co się stało?

— Wiktor okłamywał mnie o śmierci swojej matki.

— Jak to okłamywał, skoro ona naprawdę umarła?

— Właśnie dlatego musisz przyjechać.

Magda pojawiła się po dwudziestu minutach, z mokrymi włosami przyklejonymi do policzków. Kiedy zobaczyła dokumenty, zdjęła okulary i przetarła szkła rękawem.

— Ta spółka coś ci mówi?

— Nie.

— Sprawdź numer rachunku.

Podałam jej telefon. Magda, która pracowała w banku, długo wpatrywała się w ekran.

— Katarzyna… przelewałaś mu pieniądze na lekarstwa?

— Co miesiąc. Około tysiąca dwustu złotych.

— Tu są przelewy z twojego konta. Tylko że nie na leki. Wszystkie trafiały do tej samej spółki.

W gardle stanęła mi twarda kula.

— Może kupował tam lekarstwa hurtowo.

Magda pokręciła głową.

— Brzozowy Zakątek prowadzi prywatny ośrodek opieki nad dziećmi.

Wtedy zadzwonił Wiktor.

— Gdzie jesteś? — zapytał.

— W kawiarni.

— Z kim?

— Z Magdą.

— Oddaj mi dokumenty i wracaj do domu.

— Powiedz mi prawdę.

— Prawda jest taka, że twoja ciekawość zniszczy nasze małżeństwo.

— Nie moja ciekawość, tylko twoje kłamstwa.

— Nie rozumiesz, co robisz. Jeśli zaczniesz grzebać, ucierpią niewinni ludzie.

— Kto?

Po drugiej stronie odezwał się kobiecy głos. Cichy, ale wyraźny.

— Wiktor, ona wie?

Serce uderzyło mi raz, bardzo mocno.

— Kto to był? — spytałam.

— Nikt.

— Wiktor, kto był z tobą?

— Nie wracaj dziś do domu.

— To mój dom.

— Już nie — odpowiedział i się rozłączył.

Magda podniosła wzrok.

— Słyszałaś ten głos?

— Tak.

— Musimy znaleźć ośrodek.

Pracownik banku, któremu Magda ufała, sprawdził adres spółki. Brzozowy Zakątek mieścił się na obrzeżach miasta, w dawnym pensjonacie przy ulicy Leśnej. Pojechałyśmy tam następnego ranka.

O jedenastej stałyśmy przed wysoką bramą. Za nią widać było kolorowe huśtawki i dom z żółtymi okiennicami. Na ścianie wisiała tablica z nazwą ośrodka. Zanim zdążyłam nacisnąć dzwonek, drzwi otworzyła kobieta o krótkich, jasnych włosach.

— Pani Katarzyna? — zapytała.

Znała moje imię.

— Kim pani jest?

Kobieta spojrzała na Magdę, potem zacisnęła palce na framudze.

— Nazywam się Marta. Wiktor mówił, że nigdy pani tu nie przyjedzie.

— Dlaczego?

Marta spuściła wzrok.

— Bo sądził, że nie będzie pani chciała poznać jego córki.

Za jej plecami rozległ się dziecięcy śmiech, a po chwili na korytarzu pojawiła się mała dziewczynka z papierowym jabłkiem w dłoni. Miała oczy Wiktora. Dziewczynka spojrzała na mnie i powiedziała:

— Tata mówił, że jestem jego największym sekretem…

CZĘŚĆ 3

— Tata mówił, że jestem jego największym sekretem — powtórzyła dziewczynka, ściskając papierowe jabłko.

Miała może osiem lat. Na jej różowym swetrze wisiała nitka z wełnianym pomponem, a na policzku ślad po kredce. Patrzyła na mnie bez lęku, jakby czekała, aż wreszcie pojawię się w historii, którą Wiktor opowiadał jej od dawna.

— Jak masz na imię? — zapytałam.

— Zosia.

Marta położyła dłoń na jej ramieniu.

— Idź do sali i dokończ rysunek.

— Czy to żona taty?

Marta zacisnęła usta.

— Idź, Zosiu.

Kiedy dziewczynka zniknęła za drzwiami, usłyszałam własny oddech.

— Od kiedy Wiktor panią zna?

— Od trzech lat.

— A Zosia?

— Jest jego córką. Urodziła się osiem lat temu.

Magda chwyciła mnie pod ramię, bo zachwiałam się przy stojaku z parasolami.

— Proszę pokazać nam wszystko — powiedziała.

Marta zaprowadziła nas do małego biura. Na biurku leżał segregator z rachunkami, a na ścianie wisiało zdjęcie Wiktora trzymającego Zosię na rękach. Na odwrocie fotografii widniała data sprzed siedmiu lat.

— Mieszkanie Anny Pietrownej sprzedał, żeby sfinansować ośrodek — wyjaśniła Marta. — Twierdził, że matka zostawiła mu pełnomocnictwo.

— Nie zostawiła — powiedziałam. — Zmarła, zanim je wykorzystał.

Marta pobladła.

— Co pani mówi?

Wyjęłam dokument z teczki.

— Akt zgonu jest z kwietnia. Umowę sprzedaży podpisano we wrześniu.

W pokoju zrobiło się tak cicho, że słyszałyśmy krople spadające z parasola przy wejściu.

— Wiktor powiedział, że matka przebywa w zakładzie i nie może stawić się u notariusza — szepnęła Marta.

— A pieniądze z moich przelewów?

Marta otworzyła segregator. W środku znalazłam rachunki za czynsz, jedzenie, ubrania i terapię Zosi. Każdy dokument opłacono z rachunku Brzozowego Zakątka.

— Myślałam, że to jego pieniądze — powiedziała Marta. — Nigdy nie pytałam.

— A co robił w każdy czwartek?

Marta podniosła głowę.

— Przyjeżdżał tutaj. Spotykał się z Zosią. Czasem zabierał ją na spacer. Mówił, że żona nie może się dowiedzieć, bo wtedy straci rodzinę i nie będzie mógł pomagać córce.

Wtedy zrozumiałam, dlaczego zawsze wracał późno i pachniał dymem. W czwartki palił papierosy na ławce przy huśtawkach, a potem wracał do mnie z miną człowieka, który właśnie uratował umierającą matkę.

— Czy ma pani dowody? — zapytała Magda.

Marta przez chwilę patrzyła na zdjęcie na ścianie. Potem wyjęła z szuflady małe urządzenie nagrywające.

— Wiktor zostawił je tutaj w zeszłym tygodniu. Nagrał rozmowę z prawnikiem, żeby mnie uspokoić. Powiedział, że jeśli kiedykolwiek zaczniemy się kłócić, mam tego posłuchać.

Nacisnęła przycisk.

Najpierw usłyszałam trzask drzwi. Potem głos Wiktora.

— Katarzyna niczego nie sprawdzi. Wystarczy powiedzieć, że Anna potrzebuje kolejnej dawki.

Drugi, męski głos zapytał:

— A jeśli odkryje przelewy?

— Wtedy powiem, że pieniądze poszły na leczenie matki. Mam wszystkie listy leków. Ona zawsze wierzy papierom.

Poczułam, jak paznokcie wbijają mi się w skórę.

Nagranie trwało dalej.

— Zosiu trzeba zapewnić bezpieczeństwo — powiedział Wiktor. — Kiedy rozwiodę się z Katarzyną, zabiorę ją do siebie.

— A żona?

Wiktor roześmiał się krótko.

— Żona nie ma pojęcia, że połowa jej oszczędności już pracuje dla mojej córki.

Marta zakryła usta. Magda odwróciła twarz.

Ja patrzyłam na urządzenie i czułam coś dziwnego. Nie rozpacz. Nie gniew. Pustkę po człowieku, którego znałam.

Wtedy telefon Magdy zawibrował. Spojrzała na ekran i zamarła.

— Katarzyna, to wiadomość od notariusza, który sporządzał umowę sprzedaży.

— Co napisał?

Magda przeczytała pierwsze zdanie, a potem podniosła na mnie oczy.

— Twierdzi, że pełnomocnictwo Anny Pietrownej było ważne, ale podpis na nim został złożony trzy dni po jej śmierci. I chce pilnie spotkać się z tobą, zanim Wiktor dowie się, że dokument został odnaleziony…