CZĘŚĆ 4 — Mój ojczym chciał sprzedać dom mojej mamy, lecz gdy obcy prawnik zobaczył mój portret, nagle pobladł

CZĘŚĆ 4

Oksana nie uciekła.

Przez kilka sekund nikt się nie poruszył.

W kancelarii słychać było tylko tykanie zegara nad drzwiami. Spinka w kształcie jaskółki leżała na ladzie obok mokrego szkolnego identyfikatora.

— Ulica Młyńska — powiedział Andrzej. — To dawny dom Galiny.

— Tam pojechał Grzegorz? — zapytała policjantka.

— Nie wiem.

— Zatem sprawdzimy.

Podróż trwała jedenaście minut, ale mnie wydawała się całą nocą. Siedziałem z tyłu radiowozu, a Andrzej obok mnie trzymał telefon przy uchu. Dzwonił do mamy bez przerwy.

Za każdym razem odzywała się poczta głosowa.

— A jeśli on ją zabrał? — zapytałem.

Andrzej spojrzał na mnie przez chwilę.

— Wtedy ją znajdziemy.

— A jeśli mama uwierzyła, że to moja wina?

— Nie uwierzy. Twoja matka podpisała coś, czego nie rozumiała, ale nigdy nie przestała cię chronić.

Stary dom stał na końcu wąskiej ulicy. Jego okna były ciemne. Brama wisiała na jednym zawiasie i skrzypiała na wietrze.

W środku znaleźliśmy Oksanę.

Siedziała na podłodze w dawnej kuchni Galiny, z rozciętym łukiem brwiowym i rękami związanymi plastikową opaską. Obok niej leżała przewrócona lampa.

— Mamo! — krzyknąłem.

Policjant przeciął opaskę. Andrzej uklęknął przy niej, ale zatrzymał się, jakby bał się, że nie ma prawa jej dotknąć.

Oksana spojrzała najpierw na mnie, potem na niego.

— Taras, nic ci nie jest?

— Nie.

— Grzegorz powiedział, że uciekłeś z domu.

— To on zabrał mój telefon.

Zamknęła oczy.

— Wiedziałam, że kłamie. Tylko nie wiedziałam, jak długo już to robi.

Wtedy do kuchni wbiegł drugi patrol.

Grzegorz próbował uciec tylnymi drzwiami, ale potknął się o wystający próg. Policjanci znaleźli przy nim klucze do magazynku i kopertę z umową sprzedaży.

— Oksana podpisała ją dobrowolnie — powiedział, zanim ktokolwiek zadał pytanie.

Mama roześmiała się cicho, choć po policzku spływała jej krew.

— Nie podpisałam żadnej umowy.

— Podpisałaś pełnomocnictwo.

— Do opłat i urzędów.

— Potrzebowaliśmy pieniędzy.

— Ty potrzebowałeś pieniędzy.

Grzegorz spojrzał na mnie.

— Twój syn wszystko zniszczył.

— Nie — odpowiedziała mama. — On pierwszy raz coś uratował.

Policjanci zabrali dokumenty, telefony i klucze. Tym razem Grzegorz nie krzyczał. Zrozumiał, że nie kontroluje już żadnej rozmowy.

Następnego ranka o jedenastej nie odbyła się żadna sprzedaż. Sąd wydał tymczasowy zakaz rozporządzania domem, a prokuratura wszczęła postępowanie w sprawie fałszowania dokumentów, wyłudzenia i uwięzienia Oksany.

Kupujący wycofał się po sprawdzeniu akt. Stracił zaliczkę, ale nie stracił domu. Dom nadal należał do mojej mamy.

Później dowiedzieliśmy się, kim był Marek. Pracował w biurze pośrednictwa i od miesięcy współpracował z Grzegorzem. To on znalazł kupca, przygotował fałszywą stronę i nagrał rozmowę, w której Grzegorz chwalił się sprzedażą.

Nagranie znaleziono w telefonie Grzegorza.

Musiał go wysłuchać podczas przesłuchania.

Siedział przy stole, a głośnik odtwarzał jego własny głos.

„Zanim Oksana zrozumie, wszystko będzie zarejestrowane”.

„Ona nie ma pieniędzy na prawnika”.

„Chłopak niczego nie udowodni”.

Grzegorz słuchał w ciszy. Gdy nagranie się skończyło, spojrzał na policjantkę.

— To wyrwane z kontekstu.

— Z jakiego kontekstu? — zapytała.

Nie odpowiedział.

Po raz pierwszy usłyszał siebie tak, jak słyszeli go inni. Bez własnych wymówek. Bez udawania troski.

Adwokat, którego wynajął dla niego brat, odmówił dalszej współpracy po zapoznaniu się z dokumentami.

— Nie będę przedstawiał fałszerstwa jako pomyłki — powiedział.

Grzegorz próbował jeszcze dzwonić do mamy z aresztu. Najpierw przepraszał. Potem twierdził, że wszystko zrobił dla rodziny. Na końcu mówił, że bez niego sobie nie poradzimy.

Mama nie odbierała.

Ja także nie.

W domu Galiny zostawiliśmy tylko jedną rzecz po Grzegorzu: pustą szafkę w przedpokoju. Wyjąłem z niej jego kubek, pasek i stare rachunki. Pomieszczenie od razu wydało się większe.

Na stole w kuchni położyłem zdjęcie mamy z niemowlęciem. Andrzej stał obok i patrzył na nie długo.

— Chciałbym wiedzieć, jak wyglądało twoje dzieciństwo — powiedział.

— Było różnie.

— Możesz opowiedzieć mi wszystko.

— A ty opowiesz mi, dlaczego nie przyszedłeś?

— Tak. Nawet jeśli będę musiał przyznać, że się bałem.

Po raz pierwszy użyłem jego imienia bez nieufności.

— Andrzej.

Uśmiechnął się, ale oczy miał mokre.

— Jestem.

Minęły trzy miesiące.

Mama wróciła do pracy na pół etatu, a później znalazła zatrudnienie w bibliotece miejskiej. Mówiła, że cisza między regałami leczy lepiej niż wiele rozmów.

Andrzej wynajął małe mieszkanie w naszym mieście. Nie próbował od razu być ojcem z opowieści. Odprowadzał mnie do szkoły, naprawił skrzypiące drzwi w domu i nauczył mnie robić naleśniki bez przypalania pierwszego.

W każdą sobotę jeździliśmy na Młyńską. Malowaliśmy ściany, uszczelnialiśmy okna i czyściliśmy ogród z chwastów.

Pewnego listopadowego poranka spadł pierwszy śnieg. Siedziałem przy kuchennym stole i rysowałem trzy osoby przed domem. Mama stała po lewej, Andrzej po prawej, a ja pomiędzy nimi. Nad dachem narysowałem żółte światło.

— To my? — zapytała mama.

— Tak.

— A dlaczego dom ma tak duże okna?

— Żeby już nikt nie mógł ukrywać się w środku.

Andrzej odłożył kubek.

— Bardzo rozsądny projekt.

Śmialiśmy się długo.

Tydzień później Grzegorz przysłał wiadomość przez swojego brata.

„Sprzedajcie dom i spłaćcie moje długi. Możemy zacząć od nowa. Powiedz Tarasowi, że zawsze chciałem dla niego dobrze”.

Mama przeczytała ją przy śniadaniu. Potem podała mi telefon.

— Chcesz odpisać?

Przez chwilę patrzyłem na ekran.

Dawniej napisałbym, że mu wybaczam. Albo że proszę, żeby wrócił. Dziecko często próbuje ocalić dorosłego, który je rani, bo boi się, że bez niego zostanie zupełnie samo.

Ale nie byłem już sam.

Oddałem telefon mamie.

— Napisz: „Nie wracaj. Dom i my nie jesteśmy już twoją własnością”.

Mama spojrzała na mnie.

— Jesteś pewien?

— Tak.

Wysłała wiadomość.

Odpowiedź nie przyszła.

Wieczorem wyjąłem z szuflady małe białe skarpetki z żółtą kokardką. Były sprane i nierówne, ale zachowały kształt, który nadały im dłonie Galiny. Położyłem je obok fotografii Andrzeja, tej z pękniętym rogiem.

Na parapecie stała mosiężna jaskółka z jego spinki. Andrzej naprawił zamek w pudełku i powiedział, że teraz klucz powinien należeć do mnie.

Za oknem śnieg przykrywał ślady na podwórku.

Wziąłem rysunek i przypiąłem go magnesem do lodówki. Trzy postacie patrzyły z niego w stronę domu, w którym nikt już nie musiał szeptać.

Mama zgasiła światło w kuchni.

Andrzej zamknął drzwi.

A ja położyłem dłoń na pudełku z żółtą kokardką.

Tym razem nie pilnowałem utraconej przeszłości.

Pilnowałem naszego domu.