CZĘŚĆ 4 — Para uciekła z rachunkiem za czterysta dolarów, a kiedy kierownik podał mi znaleziony przedmiot, nagle pobladł

CZĘŚĆ 4

…Przez kilka sekund nie słyszałam nic poza szumem w słuchawce i własnym oddechem.

— Kim pan jest? — zapytałam.

— Nazywam się Roman Wolski. Prowadziłem księgowość restauracji, zanim Dżet przejął dokumenty. Nie mam już dostępu do biura, ale mam kopię tego, czego szukasz.

— Skąd mam wiedzieć, że to nie pułapka?

— Nie wiesz. Dlatego przyjedź do pralni przy ulicy Kolejowej. Nie sama w sensie dosłownym. Przyprowadź kogoś, komu ufasz, ale nie pozwól, żeby Dżet wiedział, gdzie jesteś.

Rozłączył się.

Dżet ruszył w moją stronę.

— Co powiedział?

— Nic, co powinno cię interesować.

— Lena, posłuchaj mnie. Jeśli pojedziesz do Wolskiego, zniszczysz sobie życie.

— Już wczoraj zniszczyłeś mi tydzień.

Marta zabrała mi telefon z dłoni i spojrzała na numer.

— Roman był głównym księgowym. Zwolniono go trzy miesiące temu.

— Dlaczego mi nie powiedzieliście, że chodzi także o mojego brata?

Adrian spuścił wzrok.

— Nie wiedzieliśmy. W dokumentach widzieliśmy tylko nazwisko. Dopiero teraz skojarzyliśmy adres.

— Skąd macie mój adres?

Dżet odpowiedział za nich.

— Z formularza zatrudnienia.

Wtedy wszystko połączyło się w jedną, obrzydliwie prostą całość. Zdjęcie mojego brata, adres i jego nazwisko nie trafiły do magazynu przypadkiem. Ktoś przeglądał moje dane osobowe, szukając sposobu, żeby mnie uciszyć.

— Co było na zdjęciu? — zapytałam.

Dżet milczał.

Tomasz podszedł do szafy i wyjął fotografię. Na odwrocie znajdował się numer rachunku bankowego oraz podpis mojego brata, skopiowany z formularza stypendialnego.

— On nigdy tego nie podpisywał — powiedziałam.

— Wiem — odparł Dżet.

To krótkie zdanie uderzyło mocniej niż wszystko, co powiedział wcześniej.

— Wiedziałeś?

— Wiedziałem, że podpis jest fałszywy. Nie wiedziałem, kto go zrobił.

— Ale użyłeś go.

— Właściciel kazał mi przygotować poręczenie. Powiedział, że jeśli nie znajdzie pieniędzy na pokrycie strat, bank zabierze lokal. Podpisałem dokument, bo miałem długi po leczeniu matki.

Marta zmrużyła oczy.

— I dlatego potrącałeś wypłaty ludziom, którzy zarabiają mniej od ciebie?

Dżet zacisnął pięści.

— Myślisz, że chciałem być takim człowiekiem?

— Nie wiem, czego chciałeś — powiedziałam. — Wiem tylko, co zrobiłeś.

Pojedyncze zdanie zawisło między nami ciężko jak mokry płaszcz.

Nie pojechałam do Wolskiego sama. Tomasz zamknął zmywalnię i zabrał swój telefon. Marta zadzwoniła do osoby z funduszu, który miał kupić restaurację. Adrian został przy wejściu, żeby Dżet nie mógł wyjść z dokumentami.

Pralnia przy ulicy Kolejowej była prawie pusta. W powietrzu unosił się zapach proszku i rozgrzanego metalu. Roman czekał za rzędem suszarek, z tekturową tubą pod pachą.

Był chudy, siwy i miał palce pożółkłe od atramentu.

— To wszystko, co udało mi się uratować — powiedział.

Wyjął z tuby duży arkusz papieru. Była to umowa pożyczki zabezpieczonej podpisem mojego brata. Obok znajdował się załącznik, w którym wpisano jego adres oraz numer konta stypendialnego.

Na dole widniał podpis Dżeta jako świadka.

Poczułam, że kolana miękną.

— On podpisał to przy mnie — powiedział Roman. — Dżet powiedział, że dokument jest tylko formalnością.

— Nie wiedziałam, że mój brat ma takie zobowiązanie.

— Bo nie ma. Umowa jest nieważna. Ale ktoś próbował użyć jej, żeby przejąć pieniądze z jego konta.

Tomasz zacisnął palce na pasku swojej czapki.

— Kto zlecił fałszerstwo?

Roman przez chwilę patrzył na papier.

— Właściciel restauracji. Dżet był wykonawcą, ale nie pomysłodawcą.

Następnego dnia spotkaliśmy się wszyscy w biurze właściciela, pana Krawca. Nie było krzyku. Były tylko kartony, rozmontowane półki i dokumenty pakowane do samochodu.

Krawiec spojrzał na mnie z udawanym zdziwieniem.

— Lena, to nie jest miejsce dla pracowników.

— Jest. Zabierałeś moje pieniądze.

— Twój kierownik podejmował decyzje samodzielnie.

Dżet stał obok mnie. Twarz miał szarą, ale tym razem nie próbował odwracać wzroku.

— To nieprawda — powiedział.

Krawiec spojrzał na niego ostro.

— Zastanów się, co mówisz.

— Przez dwa lata podpisywałem potrącenia, które mi przekazywałeś. Fałszywe rachunki też przygotowywałem na twoje polecenie. Pożyczkę na brata Leny również.

Krawiec zrobił krok w tył.

— Nie masz dowodów.

Roman położył na biurku kopie przelewów.

— Mamy rachunki, podpisy i daty.

Marta dodała:

— A także zeznania pracowników.

Krawiec roześmiał się nerwowo.

— Myślicie, że kilka kartek coś zmieni?

Tomasz sięgnął do kieszeni fartucha i wyjął mały notes.

— Zapisywałem każdy rachunek, który kazałeś potrącić. Z datą, nazwiskiem i kwotą.

Krawiec spojrzał na notes, jakby zobaczył nóż.

Wtedy Dżet położył na biurku mosiężny identyfikator z numerem 214.

— Klucz do magazynu też mam. A w magazynie zostały kopie dokumentów, których nie zdążyłeś spalić.

Krawiec odwrócił się do niego.

— Ty niewdzięczny tchórzu.

Dżet drgnął, lecz nie cofnął dłoni.

— Byłem tchórzem. Ale nie będę już twoim wspólnikiem.

To nie naprawiło szkody. Nie zwróciło mi nocy, którą spędziłam nad pustym kontem. Nie wymazało podpisu mojego brata ani wszystkich pracowników, którym odebrano pieniądze.

Ale po raz pierwszy cała odpowiedzialność znalazła się tam, gdzie powinna.

Fundusz wycofał się z zakupu restauracji. Krawiec musiał oddać dokumenty i pieniądze, które jeszcze znajdowały się na firmowym koncie. Nie było widowiskowej sceny z kajdankami. Było za to kilka tygodni spotkań, podpisów i żmudnego odzyskiwania potrąconych wypłat.

Dżet nie został w restauracji. Złożył pisemne zeznanie, oddał część własnych oszczędności na pokrycie strat i przyznał się do fałszowania podpisów. Nie oczekiwałam od niego odkupienia. Chciałam tylko, żeby przestał chować się za cudzymi rozkazami.

Kiedy wróciłam po swoją ostatnią wypłatę, restauracja była zamknięta. Na ladzie leżała koperta z czterystu osiemnastoma dolarami oraz krótka kartka od Marty.

„Nie zapłaciłaś za ich ucieczkę. Zapłaciłaś za to, żeby ich plan zadziałał.”

Pieniądze przekazałam bratu na spłatę czesnego. Fałszywa umowa została unieważniona, a jego konto odzyskało spokój, choć przez kilka nocy sprawdzał je przed snem.

Marta i Adrian nie zostali moimi przyjaciółmi od pierwszego spotkania. Zbyt długo trzymali mnie w niewiedzy. Ale pewnego popołudnia przynieśli mi kopię pierwszej listy pracowników, którym zwrócono pieniądze.

Przy moim nazwisku nie było już potrącenia.

Była pełna kwota wypłaty.

Na samym dole kartki Tomasz dopisał ołówkiem: „Stolik dwunasty — rachunek opłacony przez prawdę”.

Roześmiałam się, choć oczy miałam mokre.

Mosiężny identyfikator z numerem 214 zachowałam. Nie jako pamiątkę po Dżecie ani po restauracji. Przypominał mi o chwili, w której obcy ludzie zostawili pod stolikiem coś większego niż dowód winy.

Zostawili mi wybór.

Następnego tygodnia Marta zapytała, czy chcę pracować z nią przy sprawdzaniu dokumentów innych lokali. Nie była to wielka posada ani obietnica łatwego życia. Były to stosy rachunków, zziębnięte dłonie i rozmowy z ludźmi, którzy bali się upomnieć o własne pieniądze.

Przyjęłam.

Pierwszy dokument, który dostałam do sprawdzenia, miał na dole rubrykę zatytułowaną „dobrowolne potrącenie”. Przekreśliłam ją czerwonym długopisem.

Obok napisałam: „Pokażcie mi podpis”.

A mosiężny identyfikator z liczbą 214 zawisł nad moim biurkiem, dokładnie tam, gdzie każdy mógł go zobaczyć.