Gdy odmówiłam udziału w balu i ruszyłam przez śnieg, nieznajomy przy stajni nagle przestał się uśmiechać

W chwili, gdy administrator oskarżył mnie o kradzież lekarstw, za drzwiami magazynu rozległ się ciężki krok człowieka, którego wszyscy bali się nazwać po imieniu.

Stałam między półkami pełnymi suszonych ziół, a na ladzie leżały trzy puste fiolki. Ich szklane szyjki połyskiwały w świetle lampy jak oskarżające palce. Don Maurycy Báez zaciskał dłonie na księdze rachunkowej.

— Brakuje trzech butelek — powiedział. — A pani podpis widnieje przy wszystkich.

— To nie mój podpis.

— Oczywiście. Tak samo jak lekarstwa same zniknęły z zamkniętej szafki.

Poczułam, jak pod kołnierzem narasta mi gorąco, choć w magazynie było zimniej niż na dworze. Miałam na sobie ciemną suknię, a przy pasku wisiała moja mała mosiężna puszka z pękniętym wieczkiem. Ojciec trzymał w niej najcenniejsze proszki. Kiedy szłam, maleńka blaszana zawieszka przy zamknięciu cicho brzęczała. Ten dźwięk zawsze przypominał mi, że nawet kruche rzeczy można ocalić, jeśli nie odwróci się od nich wzroku.

— Nie ukradłam niczego — powiedziałam.

Báez uśmiechnął się bez cienia rozbawienia.

— Pani ojciec też tak mówił, zanim wieś przestała przychodzić do jego gabinetu.

Wspomnienie doktora Tomása Serrano uderzyło we mnie mocniej niż policzek. Miałam dziewięć lat, gdy robotnik zmarł po podaniu zepsutego lekarstwa. Wszyscy wskazali na ojca, chociaż to administratorzy kupili najtańszy zapas. Ojciec umarł trzy lata później, przekonany, że jego nazwisko stało się przekleństwem.

— Proszę odejść od lady — syknął Báez. — Za chwilę przyjdą świadkowie.

— Nie ma pan świadków. Ma pan tylko kłamstwo.

Wtedy drzwi otworzyły się z hukiem. Do środka wpadł lodowaty podmuch, a za nim mężczyzna w ciemnym płaszczu. Śnieg topniał na jego butach. Rozpoznałam go natychmiast. To on stał tamtej nocy przy stajni, gdy ruszyłam przez zamieć do chaty Matyldy.

Gabriel Morales.

Jego szare oczy przesunęły się po mnie, po fiolkach i po księdze.

— Co tu się dzieje? — zapytał.

— Sprawa wewnętrzna — odparł Báez. — Proszę wrócić do swoich pomiarów.

— Nie jestem pewien, czy ktoś właśnie próbuje ukryć coś przede mną.

Administrator spochmurniał.

— Jest pan tylko geodetą.

Gabriel zrobił krok naprzód. Miał dłonie poorane bliznami, których nie mogły zostawić mapy ani linijki.

— A pan jest tylko administratorem. Mimo to zachowuje się pan jak właściciel.

Serce zaczęło mi bić szybciej. Gabriel nigdy wcześniej nie mówił do Báeza takim tonem. Ten jednak odzyskał uśmiech.

— Właściciel wrócił dziś rano. Jeśli dowie się, że ktoś podważa jego rozkazy, nie będzie łaskawy.

— Właśnie dlatego powinien zobaczyć tę księgę — odpowiedział Gabriel.

Báez gwałtownie zatrzasnął okładkę.

— Nie ma żadnej księgi.

— Leży przed nami.

— To kopia.

Gabriel spojrzał na mnie.

— Ma pani drugi rejestr?

Zrozumiałam, że wie o brakujących dostawach. Wiedział też, że poprzedniej nocy zabrałam zapis do chaty Matyldy. Zanim zdążyłam odpowiedzieć, na korytarzu rozległy się głosy służby i stukot kół powozu.

Báez zbladł.

— Margrabia przyjechał — wyszeptał.

Gabriel nie odwrócił wzroku.

— W takim razie czas, żebyśmy wszyscy przestali udawać, że nie widzimy prawdy.

Sięgnął do wewnętrznej kieszeni płaszcza i wyjął cienką skórzaną teczkę. Jego palce zatrzymały się na zapięciu. W tej samej chwili ktoś nacisnął klamkę od zewnętrznej strony, a Gabriel powiedział cicho:

— Pani Walerio, jeśli otworzymy to tutaj, nie będzie już odwrotu…

CZĘŚĆ 2

Zapięcie puściło z cichym trzaskiem. W teczce leżały mapy Monteoscuro, rachunki i listy opatrzone pieczęcią majątku. Na pierwszej stronie widniała data sprzed dwóch lat.

— Skąd pan to ma? — zapytałam.

Gabriel nie zdążył odpowiedzieć, bo drzwi otworzyły się gwałtownie. Do magazynu wszedł mężczyzna w podróżnym płaszczu, a za nim dwóch lokajów. Wszyscy uklękli oprócz mnie, Báeza i Gabriela.

Nie musiałam pytać, kim był przybysz.

Aleksander Montemayor, margrabia Monteoscuro, wrócił po pięciu latach wojny.

Jego spojrzenie zatrzymało się na Gabrielu. Przez sekundę w pomieszczeniu było słychać wyłącznie kapanie wody z mokrego płaszcza na kamienną posadzkę.

— Wyjdźcie — powiedział Aleksander.

— Panie margrabio — zaczął Báez — właśnie wykryłem kradzież lekarstw.

— Powiedziałem: wyjdźcie.

Administrator skłonił głowę, lecz zanim odszedł, spojrzał na mnie z obietnicą zemsty. Gabriel zamknął drzwi dopiero wtedy, gdy kroki ucichły.

Aleksander podszedł do stołu.

— Pani Serrano, podobno jest pani oskarżona o kradzież.

— Fałszywie.

— To wiem.

Jego głos był spokojny, ale twarz miał zmęczoną. Przy skroni ciągnęła się blizna, a na palcu nosił prosty żelazny sygnet.

— Skąd pan wie? — zapytałam.

— Bo księga, w której znalazł się pani podpis, została sporządzona po moim wyjeździe. Użyto starej pieczęci mojego ojca.

Spojrzałam na Gabriela. Nie drgnął.

— Zna pan mojego towarzysza? — spytałam.

Aleksander odpowiedział dopiero po chwili.

— Znam człowieka, który pracuje dla mnie.

— Geodetę?

Báez powiedział mi wcześniej, że Gabriel przybył, by oszacować szkody. Teraz jego milczenie zabrzmiało jak przyznanie się do kłamstwa.

— Od dwóch tygodni przeglądam rachunki — wyjaśnił Gabriel. — Nie chciałem wzbudzać podejrzeń.

— A teraz wzbudził pan moje — odparłam.

Waleria, nie ufaj mu — mówił we mnie rozsądek. Serce jednak pamiętało, jak Gabriel wnosił drewno do chaty Matyldy, jak trzymał kubek przy jej ustach i jak przez całą noc nie pozwolił, by ogień zgasł.

Aleksander rozłożył mapy na stole.

— Brakujące dostawy nie trafiały tylko do posiadłości wdowy Ledesmy. Część sprzedawano kupcom przy granicy. Báez od dawna opróżnia magazyny i obciąża kosztem robotników.

— Dlaczego nikt go nie zatrzymał? — zapytałam.

— Bo mój ojciec zachorował, a ja byłem na wojnie. Báez przejął wszystkie decyzje.

— A mój ojciec?

Aleksander opuścił wzrok.

— W archiwum znalazłem dokument, który może dowieść, że doktora Serrano oskarżono na podstawie fałszywych zeznań.

Świat jakby zwęził się do jego ostatnich słów. Mosiężna puszka przy moim pasku zabrzęczała, gdy zacisnęłam dłoń.

— Ma pan dowód?

— Jeszcze nie. Oryginał jest ukryty w prywatnym archiwum. Báez zmienił zamek, zanim wróciłem.

Gabriel wyjął z teczki mały klucz.

— Dziś w nocy wejdziemy do środka.

— My?

— Pani zna dawne przejście za apteką. Ja znam rozkład straży.

Aleksander popatrzył na niego surowo.

— To zbyt ryzykowne.

— Ryzyko zaczęło się piętnaście lat temu — odpowiedział Gabriel.

O zmierzchu spotkaliśmy się przy starej kaplicy. Śnieg skrzypiał pod butami, a wiatr szarpał gałęziami. Przejście prowadziło do piwnic majątku. Kiedy Gabriel zapalił lampę, zobaczyłam na ścianie świeży ślad po odsuniętej cegle.

Za nią znajdowała się wąska skrytka. W środku leżało zawiniątko z dokumentem i drewniana kaseta. Gabriel otworzył kasetę, lecz zamiast papierów znalazł w niej tylko pustkę.

Na dnie ktoś wyrył krótkie zdanie: „Jeśli chcecie prawdy, zapytajcie tego, który wrócił”.

W tej samej chwili na schodach zabrzmiały kroki.

Aleksander zgasł lampę.

— Ktoś wiedział, że tu przyjdziemy — szepnął.

Z ciemności dobiegł głos Báeza:

— Panie margrabio, pańska podróż zakończy się tej nocy. A pani Serrano będzie pierwszą osobą, którą oskarżymy o włamanie…

Drzwi na górze zatrzasnęły się, a Gabriel chwycił mnie za rękę i pociągnął w stronę drugiego tunelu…

CZĘŚĆ 3

Gabriel pociągnął mnie przez niski tunel, a Aleksander zamknął za nami żelazną kratę. Z drugiej strony natychmiast rozległy się uderzenia.

— Tędy — szepnął Gabriel.

— Dokąd?

— Do starej winiarni. Jeśli wyjdziemy za studnią, straż nas nie zobaczy.

Wilgotne kamienie ocierały mi ramiona. Mosiężna puszka przy pasku uderzała o biodro i brzęczała przy każdym kroku. Ten drobny dźwięk prowadził mnie przez ciemność jak nerwowy zegar.

Winiarnia znajdowała się pod północnym skrzydłem. Wydostaliśmy się na zewnątrz, lecz przy studni czekała Ramona, wieloletnia ochmistrzyni.

— Szybko — powiedziała. — Báez zamknął bramę i wysłał ludzi do chaty Matyldy.

— Dlaczego miałby tam iść? — zapytałam.

Ramona spojrzała na Gabriela.

— Bo wie, że dokument nie był w archiwum.

Aleksander zacisnął szczękę.

— Gdzie go ukryłaś?

— Nie ja. Doktor Serrano zostawił go komuś, komu ufał.

Wtedy zrozumiałam, dlaczego Matylda tak dziwnie spojrzała na Gabriela pierwszej nocy. Dlaczego powiedziała: „Już było najwyższy czas”.

Pobiegliśmy do chaty. Matylda siedziała przy ogniu, blada, ale przytomna. Na stole leżała drewniana skrzynka owinięta płótnem.

— Twój ojciec zostawił to u mnie — powiedziała. — Powiedział, że mam oddać dopiero wtedy, gdy wróci prawdziwy właściciel Monteoscuro.

Spojrzała na Gabriela.

Nie na Aleksandra.

Mężczyzna, którego znałam jako geodetę, zamarł.

— Matyldo — powiedział cicho.

— Nie udawaj dłużej, chłopcze.

Aleksander podszedł do niego i położył dłoń na jego ramieniu.

— Bracie.

Powietrze uciekło mi z płuc.

Gabriel Morales był Aleksandrem Montemayorem, margrabią Monteoscuro.

— To niemożliwe — wyszeptałam.

— Musiałem wrócić incognito — powiedział. — Bałem się, że Báez przygotował ludzi, by mnie usunąć, zanim dotrę do dokumentów.

— A więc wszystko było kłamstwem?

— Imię było kłamstwem. To, co czułem przy pani, nie.

Nie potrafiłam odpowiedzieć. Przypomniałam sobie każdą rozmowę przy piecu, każdą chwilę, gdy myślałam, że patrzy na mnie zwykły geodeta.

Matylda otworzyła skrzynkę. W środku znajdowały się listy, rachunek dostawy lekarstw i zeznanie podpisane przez człowieka, który kierował magazynem piętnaście lat wcześniej.

— Napisał, że to Báez kazał wydać zepsuty lek — powiedział Aleksander. — Twój ojciec ostrzegał przed nim, więc został uciszony.

— Dlaczego ten człowiek milczał?

— Báez zagroził jego rodzinie. Przed śmiercią wysłał list do mojego ojca, ale list nigdy nie dotarł.

Przez chwilę nikt się nie odzywał. Potem na zewnątrz rozległ się tętent koni.

Báez znalazł nas.

Drzwi chaty otworzyły się z hukiem. Administrator wszedł z pistoletem w dłoni.

— Wreszcie — powiedział. — Wszyscy razem.

Aleksander stanął przede mną.

— Odłóż broń.

— Nie, margrabio. To pan odłoży wszystko. Ziemię, nazwisko i życie.

Báez wyrwał skrzynkę z rąk Matyldy. Wtedy z kieszeni wyjął drugi list, zapieczętowany czerwoną woszczyną.

— Ten dokument — powiedział — pokaże, że pański ojciec wiedział o wszystkim.

Aleksander pobladł.

Báez złamał pieczęć i zaczął czytać. Po trzech zdaniach jego twarz zmieniła się tak nagle, jakby ktoś zgasił w niej światło.

Na końcu listu widniał podpis nieżyjącego margrabiego, a pod nim jedno zdanie, którego nikt się nie spodziewał.

Wtedy ktoś zapukał do drzwi chaty. Trzy razy. Spokojnie.

Głos zza progu powiedział:

— Otwórzcie. Przybyłem odebrać dowód przeciwko człowiekowi, którego od piętnastu lat wszyscy uważali za niewinnego…