CZĘŚĆ 4 — W noc ślubu ciotka nazwała mnie tylko tymczasową żoną, lecz po jego pytaniu jej uśmiech nagle zgasł

CZĘŚĆ 4

Agata uciekła z Crane House przed świtem.

Nie zabrała biżuterii. Nie zabrała nawet płaszcza, choć nad ogrodem wisiała gęsta mgła. Wzięła tylko skórzaną skrzynkę z dokumentami i klucz do londyńskiego banku.

Allaric wysłał dwóch ludzi za jej powozem, a sam kazał przygotować drugi.

— Nie pojedziesz z nami — powiedział.

— Pojadę.

— Wioleto, to może być niebezpieczne.

— Całe życie decydowano za mnie, co jest niebezpieczne. Tym razem sama wybiorę.

Przez chwilę patrzył na mnie w milczeniu. Potem podał mi płaszcz.

— W takim razie weź to. Londyn o tej porze roku nie ma litości.

Na podwórzu koń parskał, a koła powozu chlupały w błocie. Podczas jazdy Allaric kaszlał, lecz po raz pierwszy od wielu lat nie przyjął lekarstwa doktora Vale’a.

W zamian pił wodę z odrobiną cytryny.

O ósmej rano dotarliśmy do banku przy Lombard Street. Agata już tam była. Stała przy marmurowej ladzie, otoczona papierami, z twarzą spokojną jak zawsze.

Spokojną, dopóki nie zobaczyła mnie obok Allarica.

— Nie masz prawa tu być — powiedziała.

— Mam prawo do podpisania własnego nazwiska — odparłam.

Bankier, pan Laughton, poprawił okulary.

— Lady Agata twierdzi, że księżna nie ma żadnych praw do rachunku.

Allaric położył na ladzie dokument opieczętowany przez sąd.

— A ten dokument twierdzi coś przeciwnego.

Agata roześmiała się krótko.

— Fałszerstwo.

— W takim razie z przyjemnością wyjaśnisz to sędziemu — powiedziałam.

Jej uśmiech zniknął.

Przez następne dwie godziny wszystko działo się szybko. Bankier wstrzymał przelew. Strażnicy zatrzymali skrzynkę. Doktor Vale podpisał zeznanie. A kiedy Agata próbowała wyjść bocznymi drzwiami, czekał tam już urzędnik z nakazem aresztowania.

— Wioleto — syknęła. — Pomyśl, co robisz. Bez mojej ochrony nie przetrwasz tygodnia.

— To ty przez lata pilnowałaś, żebym nie dowiedziała się, że potrafię przetrwać sama.

— Jestem twoją rodziną.

— Rodzina nie sprzedaje dziecka człowiekowi, który ma opinię brutalnego pijaka.

— Ocaliłam cię przed biedą!

— Nie. Ocaliłaś własne pieniądze.

Kiedy wyprowadzano ją z banku, nie czułam triumfu. Tylko zmęczenie tak głębokie, jakby dopiero teraz pozwolono mi przestać się bać.

Tego samego wieczoru wróciliśmy do Crane House. W gabinecie czekał pan Laughton, doktor Vale i dwóch urzędników. Na stole ustawiono fonograf.

— Nie rozumiem — powiedziałam.

Allaric wskazał urządzenie.

— Wczoraj, zanim poszliśmy do oranżerii, Tomas umieścił je w pokoju obok. Nagrał rozmowę Agaty z doktorem.

Igła opadła na płytę.

Najpierw zabrzmiały trzaski. Potem usłyszałam głos ciotki.

„Podawaj mu większą dawkę. Jeśli umrze przed podpisaniem nowych dokumentów, wszystko będzie wyglądało naturalnie”.

Głos doktora Vale’a drżał.

„A dziewczyna?”

„Dziewczyna zrobi to, co jej każę. Zawsze robiła”.

Usłyszałam te słowa z ust kogoś innego, a jednak poczułam je tak, jakby ktoś wypowiedział je prosto do mojego ucha.

Allaric stał obok mnie nieruchomo.

— Wyłącz to — szepnęłam.

— Jeszcze nie.

Na nagraniu Agata zaczęła mówić o mojej matce.

„Eliza powinna była podpisać. Gdyby nie ten list, nadal by żyła”.

Płyta zatrzeszczała.

Poczułam, że świat odsuwa się ode mnie o kilka kroków. Matka nie umarła na zwykłą gorączkę. Została uciszona, bo próbowała mnie ocalić.

Allaric zdjął rękę z oparcia krzesła.

— Przysięgam ci, że sprawiedliwość jej dosięgnie.

— Nie przysięgaj za mnie — powiedziałam. — Po prostu zostań.

Został.

Proces rozpoczął się trzy miesiące później w Londynie. Agata została skazana za oszustwo, fałszowanie dokumentów, próbę otrucia i udział w śmierci mojej matki. Doktor Vale otrzymał karę więzienia, ale jego zeznania pozwoliły udowodnić, kto wydawał rozkazy.

Sir Marcus Halloway próbował twierdzić, że nic nie wiedział o planach Agaty. Bankowe rachunki powiedziały coś innego.

Lord Weatherbe zniknął z towarzystwa po tym, jak ujawniono jego listy do ciotki.

Allaric nie umarł w Boże Narodzenie.

Nie umarł też następnej wiosny.

Po odstawieniu trucizny jego oddech stopniowo się poprawił. Nie stał się nagle szczupły ani młody. Nadal męczył się na schodach. Nadal potrzebował laski. Ale jego oczy przestały mieć kolor człowieka, który codziennie czeka na koniec.

Pewnego ranka wszedł do mojego pokoju bez pukania.

— Znalazłem coś w gabinecie — powiedział.

Podał mi metalową spinkę w kształcie jaskółki.

Dopiero wtedy zauważyłam, że zniknęła z mojej sukni. Musiała odpaść podczas ucieczki z banku.

— Myślałem, że ją zgubiłaś — powiedział.

— Moja matka dała mi ją przed śmiercią.

— Wiem. To ona przysłała ją wraz z pierwszym listem.

Spojrzałam na niego.

— Dlaczego mi nie powiedziałeś?

— Bałem się, że jeśli dam ci wszystko naraz, pękniesz.

— Już pękłam.

— Wiem.

— Ale nie rozpadłam się.

Uśmiechnął się.

— Tego właśnie bała się Agata.

Kilka tygodni później zamknęliśmy skrzydło domu, w którym mieszkała ciotka. Jej pokój był pusty. Na toaletce została tylko fotografia mojej matki, odwrócona twarzą do ściany.

Odwróciłam ją przodem.

Nie pozwoliłam, by ostatnią rzeczą, jaką zobaczyła, była ściana.

Wiosną przeprowadziliśmy się do mniejszego domu w Bath. Otworzyłam szkołę dla dziewcząt, które — tak jak ja — miały odziedziczyć długi zamiast wyboru. Uczyły się rachunków, prawa i tego, jak odmawiać ludziom, którzy mówią, że robią coś dla ich dobra.

Allaric pomagał mi prowadzić księgi. Czasem zasypiał przy biurku z ołówkiem w dłoni. Czasem schodził po schodach tak wolno, że uczennice udawały, iż nie czekają na niego przy drzwiach.

Pewnego listopadowego popołudnia moja mała córka, Eliza, narysowała na marginesie rachunku ptaka z krzywymi skrzydłami.

— To jaskółka — wyjaśniła.

— Widzę.

— Ona wraca, nawet jeśli bardzo długo nie ma jej w domu.

Spojrzałam na Allarica. Siedział przy oknie, a pierwszy śnieg osiadał na parapecie.

— Twoja babcia też wróciła — powiedziałam.

— Gdzie?

Dotknęłam palcami spinki przypiętej do kołnierza.

— Tutaj.

Minęły dwa lata, zanim przyszła wiadomość od Agaty. List przesłano z więzienia. Papier pachniał wilgocią, a pismo było nierówne.

„Wioleto, możesz odzyskać swoje nazwisko. Możesz też odwiedzić mnie choć raz. W końcu jesteśmy rodziną”.

Przeczytałam list przy śniadaniu.

Allaric nie zapytał, czy odpowiem.

Eliza układała drewniane klocki na dywanie. Za oknem wiatr poruszał nagimi gałęziami.

Wzięłam pióro.

Napisałam tylko jedno zdanie.

„Nie przyjadę, ale życzę ci, żebyś nauczyła się żyć z prawdą, którą tak długo ukrywałaś”.

Nie było w tym gniewu.

Była granica.

Spaliłam list w kominku, a metalową jaskółkę przypięłam do płaszcza córki, kiedy wychodziłyśmy na spacer.

— Mamo, czy ona odleci?

— Nie — odpowiedziałam. — Tym razem zostanie z nami.

Na ulicy zaczął padać śnieg. Eliza złapała mnie za rękę, a ja poczułam ciepło małego ciała i ciężar wszystkich lat, których nie mogła już nam odebrać żadna ciotka, żaden lekarz ani żaden człowiek przekonany, że kobieta powinna milczeć.

Jaskółka błysnęła przy jej kołnierzu.

I po raz pierwszy naprawdę wróciłam do domu.